“Jarduera fisikoa linfoma duten pazienteetan kimioterapia tratamendua jasotzen duten bitartean: EDONOLA estudioa”-ren asmoa da immunokimioterapia tratamendu aktiboa jasotzen duten 18 urte baino gehiagoko linfoma daukaten pazienteetan, jarduera fisikoak duen eragina aztertzen duen entsegu kliniko aleatorizatua martxan jartzea. Proiektu hau martxan jarriko da Arabako, Galdakaoko eta Donostiako Unibertsitate Ospitaleetan (azken hau bultzatzailea dena), OII Biogipuzkoako Ikerkuntza Klinikoko Plataformaren laguntzarekin, bai ikerketaren abiaraztean bai garapenean, beti ere, ikertzaileen lankidetza estuan.

Ikertzaile hauetako bat da Izaskun Zeberio Etxetxipia, Donostia Unibertsitateko Ospitaleko – Onkologikoko hematologoa eta OII Biogipuzkoa Onkologia Molekularreko kidea. 2002. urtean Ikerketarako Gaitasuna lortu zuen Nafarroako Unibertsitateko Medikuntza Fakultatean. Hainbat argitalpenen egilea da eta hemopatiaren arloko 20 entsegu kliniko baino gehiagoko parte-hartzailea da. Aurten, Espainiako Hematologia eta Hemoterapiako Elkarteko (SEHH) Espainako Hematogeriatria taldeak (GEHEG) beka bat eman dio Izazkuni, EDONOLA proiektuaren atal bat finantzatzeko aukera emango duena.

Baita ere proiektu honetan parte hartzen dute Marene Martinez de Rituerto eta Jon Madinabeitia, Kirol Hezitzaile Fisikoak direnak. Biek, Jarduera Fisikoaren eta Kirolaren Zientzietako (JFKZ) gradua ikasi zuten. 2021. urtean amaiera eman zioten eta 2022. urtean beraien ikasketak jarraitu zituzten osasun arlotik “Jarduera Fisikoaren eta Bizimodu Osasungarrien Berezko Titulua” lortuz. Biek, “Jarduera Fisikoko eta Onkologiako Espezializazio Diploma” ikasketak amaitu dituzte aurten. Donostia Unibertsitateko Ospitaleko –  Onkologiakoan egin zituzten praktikak “Preferable Project” proiektuan. Mareni honek, Laura Basterretxeak burutzen zuen “Gaixo onkogeriatrikoen estratifikazio eta interbentzioen pertsonalizazioa: ONKO-FRAIL” proiektuan parte hartzeko aukera ekarri zion, itxiera momentuan aurkitzen den proiektua. Bestalde, Jon Minbiziaren Aurkako Elkartean ari da lanean, ariketa fisikoko saileko arduradun gisa. Orain, EDONOLA estudioan murgilduko dira.

Marenek, jasotako esperientziaren balantzea egiten du Tolosaldeko Atarian egindako elkarrizketan. Minbiziaren kasuan, bai fisikoki eta baita mentalki ere, gaixotasunaren tratamendua oso gogorra dela azaltzen du. Tratamendu hauek, geroz eta zehatzagoak eta eraginkorragoak dira. Baina alboko ondorioak bertan jarraitzen dute eta hor jokatzen du egoki ariketa fisikoak, neurri batean, efektu desiragaitz horiek hobetuz.

Minbizia eta ariketa fisikoa eskutik doazela komentatzen du Marenek. Funtzio fisikoa eta fisiologikoa hobetzeko, baita minbiziaren prebentziorako ere. Minbiziaren bost arrisku faktore nagusiak diren sedentarismoa, alkohola eta tabakoa, infekzioak eta elikadura txarra, saihesgarriak dira. Horregatik, bizimodu osasuntsuago bat eramatera zuzendutako prebentzioa planak geroz eta garrantzi handiagoa hartzen hari dira, minbizia gehiago detektatzen delako, geroz eta adin gazteagotan.

Gainera, EDONOLA estudioak, 2023ko “Ikerkuntza eta Garapen Sanitarioko Proiektuetarako Laguntzak. Eusko Jaurlaritzako Osasun Saileko” deialdia lortu zuen, proiektua gauzatu ahal izateko.