Ander Urruticoechea, Bularreko Minbizia taldeko kidea, Bularreko Minbizia Ikertzeko Espainiako Taldearen (GEICAM) presidente izendatu berri dute. Anderrengana jo dugu GEICAM hobeto ezagutzeko eta izendapen garrantzitsu horren ondoren izan dituen iritziak ezagutzeko.
Zer da GEICAM eta zer jarduera egin dituzu orain arte bertan?
GEICAM ikerketa talde kooperatiboa da. Funtsean, kooperatiba-talde hau ikertzaileen elkarte bat da, kasu honetan bularreko minbiziaren kasuan, Espainiako 1.000 ikertzaile ingururekin (batez ere onkologoak, medikuak, baina baita zirujauak, onkologo erradioterapikoak, erradiologoak, patologoak, ikertzaile traslazionalak…), Espainiako geografia osoan zehar 200 zentrokoak direnak. Duela 30 urtetik hona, ikertzaileen elkarte horrek egitura bat sortu zuen (GEICAMen “staff” -a), gaur egun 130 langile inguru dituena eta bere jarduerak garatzeko aukera ematen diona: garrantzitsuena eta hasierakoa, saiakuntza klinikoak eta ikerketa-proiektuak garatzea, baina baita prestakuntza, hedapena, pazienteekiko lankidetza eta abar ere. GEICAMen lanari esker, Espainia munduko buru da bularreko minbiziaren saiakuntza klinikoetan. GEICAMek ia 50.000 paziente sartu ditu bere saiakuntza eta azterketetan (erdiak entsegu klinikoan), dozenaka mila lagin biologiko dituen biobanku bat du eta 250 argitalpen inguru eta kongresuetarako 400 komunikazio baino gehiago sortu ditu.
GEICAMen ikertzaile gisa kolaboratu dut azken 20 urteetan (azkenak Zuzendaritza Batzordean), batez ere saiakuntza klinikoetan eta ikerketa-proiektuetan ikertzaile gisa. Ikertzaile nagusia naiz bularreko minbiziaren inguruko hainbat proiektutan. Gainera, GEICAMen ordezkaria naiz kooperatiba-taldeen meta-egitura global batean, BIG (breast International Group) deiturikoan, 50 kooperatiba-talde baino gehiago biltzen dituena eta batzorde betearazleko kide naizena.
Zer sentitzen da presidente hautatua izatean eta zein helburu dituzu lehendakari zaren bitartean?
Funtsean, ohore handia sentitzen da, GEICAMen proiektua delako ahalegin pertsonala eta altruismoa eskatzen dituena, ikerketa akademikoaren beharraz konbentzituta egiten dena, elkarlaneko ahaleginaren balioaz, gure pazienteengan behar bezalako erantzuna ez duten hainbat behar eremu ikusteak sortzen duen amorrutik sortzen den indarraz, hau da, mediku lanarekiko grinaz. Eta ahalegin horri hainbeste denbora eskaini diozunean, sakonki miresten duzun hainbeste lagun ezagutu duzunean, lehendakari izenda zaitzatela, are gehiago duela 30 urte taldea sortu zuen eta gure erreferentea izan den hura ordezkatzeko, sortzen duen emozioa, ohorea eta umiltasun izugarria, ikargarriak dira.
Nire helburuak taldeko kide aktiboenekin partekatzen dira, gobernantza koral bati dagozkionak, protagonismotik urrun. Ikerketa-komunitate erraldoi horren zerbitzura bikaintasuneko eta kalitateko egitura bat jartzearen ondoriozko helburuak dira, nazioartean izugarrizko aintzatespena duena, saiakuntza klinikoak egiteko egoera aldakor batera egokitzeko. Farmazia-industriaren lehentasunek, finantzaketa publiko garrantzitsurik ezak, aldaketa globalak eta abarrek erronka batzuk dakartzate berekin, eta erronka horiek egokitzeko, lan egiteko, nazioartean lankidetzan asko aritzeko eta ikerketa kliniko akademiko garrantzitsuaren bolumena mantentzea ahalbidetzeko eskatzen dute. Erronka handia da, baina nire bidelagunen talentua are handiagoa.
Zure ustez, nola egin diezaioke mesede izendapen horrek Institutuan bularreko minbiziaren inguruan egiten den ikerketari?
Gure Institutuaren ikusgarritasun-irabazia oso garrantzitsua izan daiteke ikerketaren arlo honetan. Jakina, nire karguak ez du Biogipuzkoa lehia-abantailako egoeran jarriko taldeko gainerako zentroekin alderatuta, baina bai lehen mailako informazioa izatea, saiakuntza klinikoak erakartzeko eta beste ikerketa-proiektu batzuetan sartzeko gaitasuna sustatzea eta esparru horretako funtsezko eragileei (industria farmazeutikoa, nazioarteko funtsezko ikertzaileak…) sarbidea ematea. Beste urrats bat da Biogipuzkoa nazioarteko ikerketa-mapan kokatzen laguntzeko prozesuan.
