Martxoaren 26an Uteroko Lepoko Minbiziaren Prebentzioaren Munduko Eguna ospatzen da, minbizi mota honen prebentzioak duen garrantzia azpimarratzeko. Minbizi hori gure Institutuan ikertzen du Obstetrizia eta Ginekologia Taldeak, Irene Diez Itzak zuzenduta.
Iaz David del Valle Peñak azaldu zigun bezala, zerbixeko minbiziaren populazio-baheketa programa sortu eta abian jarri zen bitartean, hobetzeko hainbat arlo detektatzen joan dira, eta horietan hainbat ikerketa-lan jarri dira abian.
Eremu horietako bat arrisku handiko giza papilomaren birusa (GPB) detektatzea da. Alde batetik, RNA mezularian oinarritutako GPB-ar detekzio-testeko lesio pregaiztoen 5-6 urterako arrisku metatua aztertzen ari dira. Bestalde, emaitza positibo baten inpaktu emozionala murrizteko estrategiak garatzen ari dira, informazio-bideoak sortuz edo osasun-langileei komunikazio-tresnetan prestakuntza emanez. Duela gutxi, talde hori saritu dute Biogipuzkoako Institutuko bottom-up baten bidez egin duten ikerketa batengatik. Ikerketa horretan, Zerbixeko Minbizia Bahetzeko Programak gonbidatutako emakumeek parte ez hartzearen arrazoiak aztertzen ziren.
Talde honek Zerbixeko Minbizia Bahetzeko Programaren koordinazioarekin eta Zerbixeko Baheketa Unitate Bateratuarekin ere parte hartzen du, Donostia Unibertsitate Ospitaleko Anatomia Patologikoko Zerbitzuan, hainbat ikerketa-lerrotan. Horien artean, GPBaren aurkako txertoa hartu duten herritarren artean arrisku handiko GPBaren genotipoen banaketan izandako aldaketen azterketa dago, baita zerbixeko minbizi kasuen auditoria ere, diagnostikoaren bidearen edo testuinguruaren arabera. Ikerketa horien helburua da programan hobetu daitezkeen arloak identifikatzea eta gaixotasunaren diagnostiko goiztiarra eta pronostikoa optimizatzen laguntzea.
2026an, berrikuntza gisa, emakumeek berek GPBaren autohartzea egiteko proiektu pilotu batekin hasiko da. Pilotu hori uda baino lehen hasiko da Donostialdea eta Tolosaldea ESIetan. Biogipuzkoako ikerketa-taldeko kideek parte hartuko dute bertan, eta duela urtebete gonbidatu zituzten eta parte hartu ez zuten emakumeei zuzenduta egongo da. Ebaluatu ondoren, Euskadiko gainerako lurraldeetara hedatzea baloratuko da.
Taldeak aitortu bezala, “Gure ahaleginak zerbixaren baheketa emakume gehiagori eramatea lortzen ari delako sentsazioa, eta emakume horiek ulertuago eta estigma gutxiagorekin sentitzea emaitza alteratu baten aurrean, proiektu honen alde borrokan jarraitzera bultzatzen gaituen sentimendua da, zalantzarik gabe. Urte hauetan, taldean lan egin dugu zerbixen baheketaren koordinatzaileen, ginekologoen, emaginen eta patologoen artean, elkarrengandik ikasiz, esperientziak partekatuz eta proiektuak zailtzen zirenean lagunduz. Ikerketaren giza zati hau funtsezkoa eta izugarri pozgarria da”
Espero dugu datozen urteetan minbiziaren hobekuntzan aurrerapen berriak partekatu ahal izatea.
